Beschrijving

Een ontwerpstudie rond de beleving van ondergrondse verplaatsingen in Brussel. De uitdaging was om oriëntatie, veiligheid en rust te versterken in een drukke doorgang. Ik onderzocht hoe licht, ritme en materiaalgebruik de gemoedstoestand van voorbijgangers beïnvloeden.

Relevantie voor UX

Net als bij webdesign draait dit project rond navigatie en intuïtieve beweging. Ik leerde hoe mensen visuele signalen gebruiken om zich te oriënteren: een inzicht dat ik nu toepas in digitale interfaces.

Evolutie

1. Onderzoek en inspiratie

   Het project startte met een grondige analyse van de dagelijkse gebruikersstroom tussen het Centraal Station en de metro: pendelaars, toeristen en toevallige passanten. Belangrijk was om zowel veiligheid als beleving te verbeteren in een drukke ondergrondse doorgang. Inspiratie werd gehaald uit de rijke historische en artistieke context van de ruimte. De oorspronkelijke messing verlichtingsarmaturen en de Winckelmans-vloertegels werden bestudeerd om te bepalen hoe ze behouden en geïntegreerd konden worden. Tegelijkertijd werd gekeken naar de mogelijkheid om de wanden nieuw leven in te blazen als een stedelijke galerij.

2. Schetsen en Voorontwerp

   Op basis van het onderzoek werd een eerste schetsfase uitgewerkt waarin de routing, lichtaccenten en wandbekleding werden getest. De focus lag op het creëren van een logische flow en een intense beleving zonder afbreuk te doen aan het bestaande erfgoed. De wandbekleding werd in deze fase vormgegeven als een artistieke sequentie, geïnspireerd op de verzamelde stadsbeelden. Het voorontwerp balanceerde tussen behoud van historische elementen en de introductie van nieuwe esthetische accenten die de gebruikerservaring versterken.

3. Vergunning

   Na het voorontwerp volgde het vergunningsproces. Omdat het pand een beschermd monument is, was nauw overleg met stedelijke diensten noodzakelijk. De vergunning benadrukte het belang van behoud van erfgoed en een respectvolle integratie van nieuwe elementen, zoals de wandbekleding en verlichting.

4. Aanbesteding

   Tijdens deze fase werd het definitieve ontwerp technisch uitgewerkt en afgestemd met aannemers en leveranciers om de historische materialen correct te integreren. Het project werd uitgeschreven via een openbare aanbesteding. De aannemer Monument, gespecialiseerd in renovaties en restauraties, won de aanbesteding en verzorgde de uitvoering van het project.

5. Werf en oplevering

   Tijdens de werf lag de focus op nauwkeurige uitvoering van het ontwerp: behoud van de originele armaturen en tegels, correcte montage van de wandbekleding en een consistente lichtbeleving. De oplevering in 2013 resulteerde in een ruimte die functioneert als een “lange promenade van Brusselse indrukken”: reizigers worden begeleid langs ritmisch verlichte en artistiek aangeklede wanden, terwijl erfgoed subtiel wordt behouden. Het project toont hoe architectuur én UX-principes hand in hand kunnen gaan in een stedelijke context.

Resultaat

Het eindontwerp is een ritmisch verlichte passage met duidelijke zichtlijnen en tactiele materialen die gebruikers intuïtief begeleiden. Contrasten tussen ruw beton, warme verlichting en glanzende accenten zorgen voor een gevoel van veiligheid zonder visuele overdaad.

De ruimte krijgt een eigen identiteit binnen de stedelijke ondergrond, en fungeert als ademruimte tussen twee drukke transportknopen. Het project toont hoe architectuur, zelfs op functionele plekken, een emotionele en cognitieve laag kan toevoegen aan de gebruikerservaring.